Στην καθημερινή αναζήτησή μου για αφορμές ώστε να δουλέψω όσο το δυνατόν λιγότερο στη δουλειά μου - αλλά πάντα να φαίνεται πως κάνω κάτι σημαντικό, καθώς πληκτρολογώ μανιασμένα ότι μου κατέβει στο κεφάλι - σκέφτηκα να ανοίξω το εν λόγω topic, σαν ΦΑΡΟ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ανυποψίαστων θεατών που θέλουν να επενδύσουν χρόνο στην director’s cut έκδοση μιας ταινίας, αλλά δεν γνωρίζουν 100% αν πρέπει ή δεν πρέπει.
Ως γνωστόν λοιπόν, η director’s cut εκδοχή μιας ταινίας είναι αυτό που λέει και το όνομά της - η κατά τον ίδιο το σκηνοθέτη εκδοχή του έργου, χωρίς το μοντάζ ή την όποια αισθητική ή αφηγηματική παρέμβαση του studio που χρηματοδότησε εξαρχής τη ταινία του, κατά το post production.
H director’s cut αρχικά, αφενός δε βελτιώνει πάντα την προϋπάρχουσα version του έργου.
Δεν είναι απαραίτητα μεγαλύτερη σε διάρκεια από την κόπια που βγήκε στις αίθουσες (κάλλιστα μπορεί και μικρότερη) ενώ τέλος, κάτι που γίνεται συχνά misconcept → δεν εγγυάται πάντα πως είναι η version του σκηνοθέτη αλλά μπορεί ενίοτε να είναι και μια εκδοχή του studio (που προφανώς την ονομάζει έτσι και εκείνο) η οποία να έρχεται σε σύγκρουση με τη version του σκηνοθέτη (την αρχή κόπια δλδ).
Από τα πιο γνωστά παραδείγματα εκείνο του The Last Emperor του Bertolucci, με την director’s cut έκδοση της ταινίας και των 220 λεπτών να αποτελεί μια επιλογή του studio (πιο ταιριαστή για τηλεοπτικό φορμάτ και πλασάρισμα της ταινίας σας τηλεταινία) και όχι του σκηνοθέτη (ο οποίος εν προκειμένω υπερασπίστηκε την αρχική version ως εκείνη που τον εξέφραζε δημιουργικά).
Ιστορικά, η άνοδος των auteurs στη δεκαετία του '60 (υποκινούμενη κατά βάση από το cashiers du cinema και την παλιοπαρέα των τότε κριτικών ακόμα Goddard και σια, που υπερτόνισαν τη σημασία του σκηνοθέτη ως τον κύριο φορέα/εκφραστή του καλλιτεχνικού οράματος μιας ταινίας - δίνοντάς του τον τίτλο του δημιουργού και όχι του στουντιακού ‘‘διεκπεραιωτή σεναρίων’’) ήρθε σε ευθεία ρήξη με ένα πολιτισμικό αλλά και αμιγώς κατασκευαστικό status quo της σινε-εποχής πριν από εκείνους (ειδικά στα '30ς μέχρι και τα 50ς πχ. στο Αμερικανικό σινεμά ο μέσος σκηνοθέτης αντιμετωπιζόταν από τη συντριπτική πλειοψηφία των studio σαν υπάλληλος).
Όλο αυτό κορυφώθηκε στα Αμερικανικά ταραχώδη '70ς, όπου στο παραδοσιακά αυστηρό σε ρόλους και logistics Hollywood, οι νέοι δημιουργοί έλαβαν φοβερές ελευθερίες και δημιουργικό έλεγχο πέραν από κάθε προσδοκία.
Από τις πιο σημαντικές στιγμές της δεκαετίας δε, αναφορικά με την καθιέρωση του όρου director’s cut στο ευρύ κοινό, ήταν η προβολή μιας εναλλακτικής version του The Wild Bunch (παρουσίας Peckinpah) σε ένα σινεμά του LA.
Υπεύθυνος της παραπάνω προβολής - και μετέπειτα, ίσως ο πιο σημαντικός άνθρωπος για την καθολική (πλέον) αποδοχή του όρου director’s cut στην παγκόσμια κινηματογραφική γλώσσα, ήταν ο Jerry Harvey: σεναριογράφος ενός και μόνο σεναρίου (ενός cult spagetti western του 70φεύγα) αλλά μετέπειτα τηλεοπτικός παραγωγός, ο οποίος μέσω των γνωριμιών του με σκηνοθέτες και ηθοποιούς των 70ς και της παράλληλης πελώριας σινεφιλικής του δράσης (είχε ιδρύσει μεταξύ άλλων και την εταιρεία διανομής Mayfair Film Group όπου έφερνε στις ΗΠΑ πιο σινεφίλ ταινίες του υπόλοιπου κόσμου) δημιούργησε το 1974 το περίφημο Ζ Channel - από τα πρώτα συνδρομητικά τηλεοπτικά κανάλια των ΗΠΑ.
Εκεί κατάφερνε να αγοράζει τα δικαιώματα τηλεοπτικής προβολής σπουδαίων ταινιών της εποχής (Once Upon a Time in America, Annie Hall, 1900 κτλ) και έκανε τη μεγάλη κίνηση ματ, το 1982, με το να προβάλει το Heaven’s Gate του Chimino (την περιβόητη ταινία που ουσιαστικά έβαλε φρένο στο σινεμά του δημιουργού και έβαλε τα studio ξανά πίσω στο παιχνίδι) στην (απείρως ανώτερη) director’ cut εκδοχή της.
Η συνέχεια είναι κάπως γνωστή - και δεν θα πλατειάσω άλλο → το director’s cut, όντας πλέον “κάτι” στο σινεμά, αποκτά μέσω του VHS μια νέα διάσταση (με άπειρες ταινίες να αποκτούν μια εναλλακτική version κατά την κυκλοφορία τους σε κασέτες) ενώ παράλληλα το Blade Runner κάνει τον όρο αυτόν τόσο mainstream, όσο και ένα πραγματικό πολιτιστικό φαινόμενο στα 90ς → στα '00ς, '10ς και στην σημερινή εποχή του stream, γίνεται σταδιακά στουντιακό προϊόν marketing (κομμένες σκηνές, commentaries, “Extended Edition”, “Ultimate Edition”, “Πουτάνα Όλα edition” κτλ) που θέλει σίγουρα παραπάνω προσοχή και σοβαρή έρευνα για το αν αξίζει να επενδύσει κανείς ουσιαστικά χρόνο εκεί…
Εν κατακλείδι, θα πω πως το director’s cut ξεκίνησε σαν μια εσωτερική πράξη αντίστασης κατά του στουντιακού κατεστημένου και σαν αποτέλεσμα κάτι υπέρ του δημιουργού σαν καλλιτέχνη με συγκεκριμένο όραμα (vast the internet is, για όποιον θέλει να ψάξει εκατοντάδες ιστορίες παλαιοτέρων director’s cut ταινιών και το πως κατάφεραν να βρουν το δρόμο τους προς την επιφάνεια) - πλέον είναι, για εμένα τουλάχιστον, εργαλείο marketing κατά κύριο λόγο.
Άπειρες οι περιπτώσεις, όπως είπα, που μια ταινία κερδίζει πόντους από μια director’s cut μορφή της - το ίδιο άπειρες και οι περιπτώσεις που director’s cut δεν ισοδυναμεί με μια πληρέστερη version αλλά με μια που υποβαθμίζει εντελώς το αρχικό αποτέλεσμα, όπως και αρκετές που σηκώνουν πολλαπλά debates (Apocalypce Now) μέχρι και σήμερα.
Με αυτά και αυτά, θα προτείνω παρακάτω 10 director’s cut που και αναβαθμίζουν το αρχικό αποτέλεσμα αλλά και αποτελούν σημαντικά ορόσημα για, ας πούμε τη φάση αυτή - για όποιον ενδιαφέρεται και θέλει να επενδύσει χρόνο σε εκείνα.
Παράλληλα, ενώ είμαι κάθετα αντίθετος σε λίστες τύπου “χειρότερο τάδε” καθότι δεν οδηγούν σε τίποτα πλην έντασης, θεωρώ πως εν προκειμένω μια παράλληλη λίστα με 5 (ας μην βάλω 10 γιατί θα γράψω μέχρι αύριο, καθώς όπως είπα τα τελευταία 20-25 χρόνια αυτό έχει ξεφύγει) director’s cut που περισσότερο ζημιώνουν παρά οφελούν την αρχική version της ταινίας, θα είναι χρήσιμη - προς αποφυγήν χασίματος χρόνου και φαιάς ουσίας.
10 σπουδαία director’s cut
Blade Runner::
Tο πλέον δημοφιλέστερο director’s cut, ίσως και στην ιστορία του σινεμά, είναι η 1992 έκδοση της (πλέον) κλασσικής cyberpunk ταινίας του Ridley Scott, στην οποία αφαιρέθηκε το noir τύπου voice over του πρωταγωνιστή, έγινε η καίρια εισαγωγή της σκηνής του ονείρου και το φινάλε άλλαξε από το εκτός τόπου και χρόνου happy ending της εκδοχής του 1982 (στην οποία btw έχουν χρησιμοποιηθεί κομμένες σκηνές από το Shinning του Kubrick). Το Final Cut του 2007 επιμηκύνει κάποιες σκηνές και λειτουργεί ως το πλέον κατάλληλο format της ταινίας. Δεν το συζητάμε καν δηλαδή τί επιλέγει να δει κανείς και τι όχι.
Fanny and Alexander:
![Fanny and Alexander (1982) Original Trailer [FHD] on Make a GIF](https://i.makeagif.com/media/7-09-2021/LWXNvY.gif)
Τα 188 λεπτά της αρχικής (και Οσκαρικής version) του οικογενειακού αριστουργήματος του Bergman γίνονται 312 λεπτά απόλυτης κινηματογραφικής ελεγείας και μιας, προφανώς, εντελώς διαφορετικής ταινίας - προορισμένο να σερβιριστεί σαν mini series στην τηλεόραση, το Funny and Alexander βρίσκει κάπως έτσι την απόλυτη του εκδοχή: περισσότερο χώρος στην οικογένεια Ekdahl και στις σχέσεις μεταξύ των μελών της, μεγαλύτερη ανάπτυξη της αμφίσημης σχέση ανάμεσα στην παιδική φαντασία και την πραγματικότητα, ενώ γενικότερα πολλές από τις θεματικές της ταινίας (οικογένεια, ο θάνατος, η θρησκεία, η εξουσία, η τέχνη και η παιδική ηλικία) αναπτύσσονται περισσότερο και συνδέονται με την κεντρική ιστορία με πιο οργανικό τρόπο. Τίποτα λιγότερο από ένα απόλυτο αριστούργημα για εμένα, δεν υπάρχει καν λόγος ύπαρξης της version των 188 λεπτών.
Once Upon a Time in America:
Η τελευταία δημιουργία του Sergio Leone γνώρισε θερμή υποδοχή στις Κάννες το 1984, όμως η Ladd Company φοβήθηκε πως μια τόσο μεγάλη σε διάρκεια γκανγκστερική ταινία (κόστους 30 εκατομμυρίων δολαρίων μάλιστα) δεν θα μπορούσε να προβληθεί αρκετές φορές μέσα στην ίδια ημέρα στα σινεμά - μειώνοντας προφανώς και το projection των κερδών από τα εισιτήρια. Έτσι, αποφάσισε να την κατακρεουργήσει, εν τέλει καταστρέφοντας πλήρως την (πλέον διάσημη και εξαιρετικά αποτελεσματική νοηματικά αλλά και από πλευράς ρυθμού) μη γραμμική δομή της αφήγησης - με αποτέλεσμα μια απλοποιημένη, αυστηρά χρονολογική εκδοχή μόλις 139 λεπτών.
Η ταινία καταποντίστηκε παντού και με κάθε τρόπο (και όπως λέγεται, ήταν και ένας από τους βασικούς λόγους που η ευαίσθητη καρδιά του Leone τον πρόδωσε μερικά χρόνια μετά) όμως το 1991 κυκλοφόρησε σε κασέτα μια μεγαλύτερη και απείρως ανώτερη εκδοχή 226 λεπτών (με κάποιες μικρές περικοπές ώστε να λάβει την αξιολόγηση R).
H εν λόγω κόπια εμφανίστηκε πρώτη φορά στις ΗΠΑ το 2003, ενώ στη συνέχεια (το 2012 και με την αιγίδα των τέκνων Leone) εμφανίστηκε μια ακόμη πιο εκτεταμένη εκδοχή του σκηνοθέτη, διάρκειας 251 λεπτών, η οποία θεωρείται η πληρέστερη/καλύτερη εκδοχής της ταινίας.
Touch of Evil:
Το Touch of Evil είναι ακόμη μία ταινία του Orson Welles που υπέφερε από την παρέμβαση του στούντιο. Ο Welles είχε αναλάβει τόσο τη σκηνοθεσία όσο και έναν από τους βασικούς ρόλους, όμως η Universal του αφαίρεσε τον έλεγχο κατά το μοντάζ. Το στούντιο προσπάθησε να κάνει την ταινία πιο συμβατική και εύκολη στην παρακολούθηση, περιορίζοντας τις τολμηρές μονταζιακές επιλογές του Welles και προσθέτοντας σκηνές που εξηγούσαν περισσότερο την ιστορία - και υποβάθμιζαν σημαντικά το όλο εγχείρημα σε κάτι αμιγώς πιο συμβατικό για τις αίθουσες της εποχής.
Ο Welles, ανέκαθεν σκληρός καριόλης και γνωστό αντιδραστικό στοιχείο απέναντι στο συστημικό Hollywood, αντέδρασε συντάσσοντας ένα εκτενές υπόμνημα 58 (!) σελίδων, όπου περιέγραφε πώς ήθελε να διαμορφωθεί η ταινία.
Το 1998 (!) λοιπόν, ο Walter Murch (τεχνικός ήχου, μοντάζ και πολλά ακόμα σε ταινίες όπως Godfather 1-2, Apocalypse Now και πολλά ακόμα) χρησιμοποίησε αυτό το υπόμνημα ως οδηγό για μια νέα εκδοχή. Αφαίρεσε μεγάλο μέρος των πρόσθετων επεξηγήσεων και επανέφερε τη μη γραμμική, πιο τολμηρή αφηγηματική δομή του Welles.
Η πιο χαρακτηριστική αλλαγή βρίσκεται στην αρχή (δεν είναι spoiler, απλά το αναφέρω γιατί είναι από τα πλέον χαρακτηριστικά γνωρίσματα της ταινίας): το περίφημο opening tracking shot παρουσιάζεται χωρίς τίτλους και χωρίς το αρχικό μουσικό θέμα του Mancini, δίνοντας μεγαλύτερη έμφαση στους ήχους του ίδιου του χώρου και στην εκπληκτική δουλειά του (κατά γενική ομολογία σπουδαιότερου κάμεραμαν των περίπου πρώτων 60 ετών του 20ου αιώνα) Russell Metty. Παράλληλα, ο Murch αποκαθιστά την παράλληλη αφήγηση, κάνοντας την περίπλοκη ιστορία πιο εύληπτη χωρίς να χάνει την ατμόσφαιρα και την πολυπλοκότητά της. Ασυζητητί προτιμάει κανείς την συγκεκριμένη εκδοχή.
Lord of the Rings Trilogy:
Το Star Wars των millenials είχε ένα ήδη εξαιρετικό θεατρικό release, το οποίο όμως έγινε κατ’ εμέ απείρως καλύτερο στις director’s cut εκδόσεις του.
Μπορεί να τραβάνε πολύ σε διάρκεια, αλλά το έξτρα world build (με μια αρκετά οργανική πολλών όμορφων λεπτομερειών από τα βιβλία που δεν βρήκαν αρχικά το δρόμο τους στην οθόνη, καθώς και μια πληρέστερη παρουσίαση του συνολικού κόσμου) το έξτρα character development πολλών δευτερευόντων χαρακτήρων (με τον Faramir πρωταθλητή εδώ) και τα κάμποσα νέα subplots (Sauron’s Mouth κτλ) συνολικά αποζημιώνουν και αναβαθμίζουν καθ’ όλα την αρχική εμπειρία.
Das Boot:
Ο Wolfgang Petersen, πριν έρθει στις ΗΠΑ καθιερώθηκε στο παγκόσμιο σινεμά με το αριστουργηματικό Das Boot, μια εξαιρετικά έντονη ψυχολογικά πολεμική ταινία που παρακολουθεί το γερμανικό υποβρύχιο U-96 στη διάρκεια μιας επικίνδυνης αποστολής στον Ατλαντικό. Η ταινία ξεχώρισε αφενός με τον τρόπο που χειρίστηκε το POV των Γερμανών ναυτικών του συγκεκριμένου υποβρυχίου, για τον αντιπολεμικό της χαρακτήρα και βέβαια για την ασύλληπτη κλειστοφοβική της ατμόσφαιρα.
Η αρχική κινηματογραφική εκδοχή είχε διάρκεια 149 λεπτά και κυκλοφόρησε το 1981 (μια προγενέστρη version 209 λεπτών δεν προβλήθηκε ποτέ).
Ακολούθησε ένα cut τύπου τηλεοπτική σειρά έξι επεισοδίων των 50 λεπτών, που προβλήθηκε στο BBC Two το 1984 (300 λεπτά σύνολο). Το 2009 ο Petersen δημιούργησε μια Director’s Cut 208 λεπτών, η οποία λειτουργεί ως η ενδιάμεση εκδοχή ας πούμε της ταινίας. Δεν αλλάζει ουσιαστικά την ιστορία, αλλά προσφέρει περισσότερο χρόνο στους χαρακτήρες και στην καθημερινότητα του πληρώματος.
Τέλος, το 2009 κυκλοφόρησε το The Original Uncut Version των 239 λεπτών (ουσιαστικά το mini series του BBC χωρίς μια flashback σκηνή της αρχής).
Αν είναι να αναζητήσει κανείς όμως κάτι, αυτό θα έλεγα πως είναι η τηλεοπτική σειρά των 300 λεπτών. Η μεγαλύτερη διάρκειά της επιτρέπει πιο αργή ανάπτυξη της ιστορίας και των χαρακτήρων, ενώ οι επιπλέον αρκετές σκηνές στη στεριά προσθέτουν επιπλέον βάθος. Σε συνδυασμό δε με το πιο περιορισμένο τηλεοπτικό κάδρο, δημιουργεί μια ακόμη πιο έντονη και ασφυκτική εμπειρία μέσα στον κλειστό κόσμο του U-96.
Brazil:
Λίγοι σκηνοθέτες έχουν παίξει τόσο πολύ ξύλο με το στουντιακό κατεστημένο από τον Terry Gilliam - και το Brazil, το απόλυτο αριστούργημά του δηλαδή, δεν θα μπορούσε να μην συμπεριλαμβανόταν στη λίστα με τα πιο σημαντικά director’s cut για εμένα. Η αρχική version του οργουελικού του γραφειοκρατικού εφιάλτη του μέλους των Monty Python έφαγε χοντρό ψαλίδι από την διανομή της Universal και κυκλοφόρησε αρχικά στην Αμερική (και όχι στην Ευρώπη, όπου κυκλοφόρησε κανονικά στην 140λεπτη director’s cut εκδοχή της) σε μια μορφή 94 λεπτών με happy ending και μια γενικότερη ατμόσφαιρα εντελώς κόντρα σε αυτό που είχε εξαρχής δημιουργήσει ο σκηνοθέτης. Το καλύτερο όλων; όλο αυτό το μοντάζ και η κοπτοραπτική έγινε πίσω από τη πλάτη του. Προφανώς μετά έγινε της πουτάνας και τελικά, όταν το Out of Africa την έφαγε από το Brazil (της director’s cut μορφής του) στα Los Angeles Film Critics Association Awards για την Καλύτερη Ταινία της Χρονιάς, η Universal αλλαξοπίστησε και έβγαλε την αρχική (παρά 8 λεπτά) director’s cut εκδοχή του σκηνοθέτη.
The Abyss:
Tόσο το Aliens όσο και το Terminator 2: Judgment Day είναι τρανταχτά παραδείγματα στην Cameron-ική φιλμογραφία, τα οποία έχουν πλέον ανώτερα director’s cut από της αρχικές τους εκδοχές. Εγώ θα πω όμως πως το Abyss των 171 λεπτών έναντι των αρχικών 145 ξεχωρίζει εκ των τριών, καθώς δίνει περισσότερο βάθος και αναπτύσσει καλύτερα τους κεντρικούς και περιφερειακούς χαρακτήρες (το πλήρωμα του Deep Core, που είχε σχεδιαστεί σαν οικογένεια, αποκτά πλέον περισσότερο χώρο για να λειτουργήσει πραγματικά ως τέτοια, η ερωτική ιστορία γίνεται πιο πειστική και η σύγκρουση ανάμεσα στον Bud και τον Coffey αποκτά μεγαλύτερο βάθος). Κυρίως όμως, το ,αρχικά μάλλον άτονο, φινάλε αποκτά επιτέλους πραγματική ένταση, καθώς διατηρεί έντονα το θέμα ενός πιθανού Γ΄ Παγκοσμίου Πολέμου, με τη συνεχή ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ρωσίας - και η όλη (ανολοκλήρωτη αρχικά λόγω budget και χρόνου) σεκάνς με τα παλιρροιακά κύματα είναι ταμάμ για τον Cameron, στο να ενορχηστρώσει ένα άκρως θεαματικό και γεμάτο αδρεναλίνη μεγαλειώδες φινάλε.
Heaven’s Gate:
Το παραγνωρισμένο αριστούργημα του Michael Cimino, μια επική ταινία βασισμένη στον πόλεμο του Johnson County το 1870, θεωρείται όπως είπα παραπάνω ένα από τα πιο σημαντικά σημεία στην ιστορία του director’s cut format.
Ως γνωστόν, η προβληματική παραγωγή, το πελώριο budget και οι φήμες γύρω από την τελειομανία του Cimino δημιούργησαν έντονα αρνητικό κλίμα στα γυρίσματα της ταινίας. Η United Artists, θέλοντας να περιορίσει τις τεράστιες οικονομικές απώλειες, περιόρισε δραστικά την ταινία πριν από την κυκλοφορία της, παρουσιάζοντάς την ως ένα υπερβολικά φιλόδοξο και μη εμπορικό έργο.
Οι πολύ κακές όμως αρχικές κριτικές οδήγησαν την ταινία σε τεράστια εμπορική αποτυχία και συνέβαλαν στην οικονομική κατάρρευση της United Artists - και εν συνεχεία, στο ουσιαστικό τέλος των 70ς του δημιουργού.
Αργότερα, όπως είπα και στην αρχή η προβολή μιας μεγαλύτερης, 219λεπτης εκδοχής από το Z Channel επέτρεψε σε ορισμένους κριτικούς να δουν ξανά την ταινία με διαφορετικό μάτι. Το 2012 δε, ο Cimino παρουσίασε την οριστική 216λεπτη director’s cut.
Παρά τη μεγάλη διάρκεια και κάποιες λίγες τάσεις υπερβολής, η εκδοχή του σκηνοθέτη αναδεικνύει πολύ καλύτερα, τόσο τη φωτογραφία και την ατμόσφαιρα, όσο και τον αργό, μεθοδικό ρυθμό ανάπτυξης μιας φοβερής ταινίας για την ταξική πάλη και τα σαθρά θεμέλια της σύγχρονης Αμερικής.
Metropolis:
Το Metropolis του Fritz Lang είναι μία από τις ταινίες με τις πλέον υπεράριθμες διαφορετικές εκδοχές στην ιστορία του σινεμά. Το πρωτοποριακό όραμά του για μια φουτουριστική πόλη διαιρεμένη από ταξικές ανισότητες επηρέασε ως γνωστόν βαθιά τον κινηματογράφο γενικότερα - παρότι η αρχική εκδοχή της ταινίας είχε χαθεί για πολλά χρόνια.
Μετά την απώλεια της κόπιας της πρεμιέρας, έγιναν αλλεπάλληλες προσπάθειες ανασύνθεσης. Ξεχώρισε η εκδοχή του Giorgio Moroder το 1984, με νέο μουσικό soundtrack, χρωματισμούς και σημαντικές επεμβάσεις στην εικόνα και στους μεσότιτλους. Η προσπάθεια όμως αντιμετωπίστηκε αρνητικά από τους κριτικούς. Το 2001 δημιουργήθηκε μια πιο ολοκληρωμένη αποκατάσταση, μέχρι που η ανακάλυψη μιας παλιάς κόπιας στο Μπουένος Άιρες αποκάλυψε περίπου 25 λεπτά υλικού που θεωρούνταν χαμένο, μαζί με επιπλέον σκηνές από άλλη κόπια.
Έτσι προέκυψε το The Complete Metropolis του 2010, διάρκειας 148 λεπτών - η πληρέστερη αποκατάσταση της ταινίας. Οι νέες σκηνές δίνουν μεγαλύτερο βάθος σε χαρακτήρες (όπως ο Thin Man) ενώ η αποκατεστημένη εικόνα και η αυθεντική μουσική του Huppertz αναδεικνύουν ξανά τη διαχρονική δυναμική του αριστουργήματος του Lang.
5 φόλες director’s cut
Donnie Darko:
Το Ιερό Δισκοπότηρο των αχρείαστων director’s cut που καταστρέφουν το αρχικό αποτέλεσμα, το Mount Everest της λίστας αυτής και το director’s cut που φιγουράρει στην κορυφή (και σε κάθε thumbnail) οποιασδήποτε λίστας σε οποιοδήποτε site στο internet αναφορικά με τα χειρότερα director’s cut όλων των εποχών. Το cult διαμάντι του Richard Kelly ήταν το πλέον “αθόρυβο” sleeper hit των βιντεοκλάμπ στις αρχές των 00s, μια Lynch-εικής υφής coming of age ταινία για το τέλος του κόσμου των αρχών του 2000. Η director’s cut του εκδοχή της δεν χαλάει απλά το αρχικό έργο, αλλά το καταστρέφει σχεδόν ολοκληρωτικά - κάνοντάς το αρχικά αχρείαστα μεγάλο σε διάρκεια (με σκηνές που “σέρνονται” ή στοιχεία που αλλοιώνουν ήδη τα ήδη πετυχημένα υπάρχοντα) κυρίως όμως, το μπολιάζει με μια αχρείαστη υπέρ-επεξηγηματικότητα που απλουστεύει υπερβολικά την ιστορία, εξατμίζει την ατμόσφαιρα και το βγάζει εντελώς από τη λαγουδότρυπα (τοποθετώντας στο σε μια εντελώς ρηχή, προβλέψιμη και επίπεδη βαρετή επιφάνεια).
Ευτυχώς πέρασε αυτομάτως στη λήθη (όπως και το θλιβερό του sequel) καθώς απορρίφθηκε από τη συλλογική pop συνείδηση - extra credit στους Sam Bauer και Eric Strand, οι οποίοι αποδείχθηκε τελικά πως κατέθεσαν την ψυχή του στο αρχικό μοντάζ αυτού του αλλόκοτου εφιάλτη.
The Warriors:
Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά και αυθεντικά cult films στην ιστορία του σινεμά, γύρω από τη σύγκρουση ανάμεσα σε δύο συμμορίες της Νέας Υόρκης, έλαβε ένα απροσδόκητο director’s cut όταν η Rockstar αποφάσισε να μεταφέρει την ταινία σε videogame το 2005.
Τότε ο Walter Hill δημιούργησε μια νέα εκδοχή, την οποία ονόμασε και Ultimate Director’s Cut»** - με ουσιαστικά ανύπαρκτες αλλαγές αφηγηματικά ή σε επίπεδο σεκάνς. Αντιθέτως προστέθηκαν κάποια άκυρα transitions με videogame/comics αισθητική ανάμεσα στις σκηνές - διακόπτοντας τη ροή και κάνοντας τον ρυθμό λιγότερο αποτελεσματικό (πέραν του γενικότερου cringe της φάσης). Πούλο.
Leon the Professional:
Η περίπτωση του Léon είναι κάπως διαφορετική, επειδή υπάρχει ακόμα μια οngoing διαφωνία ως προς το αν η μεγαλύτερη εκδοχή πρέπει να ονομάζεται director’s cut ή απλώς extended cut. Τεσπά το πρόβλημα εδώ είναι ότι οι επιπλέον σκηνές δίνουν μεγαλύτερη έμφαση στη σχέση των δύο κεντρικών χαρακτήρων και προσθέτουν μια διάσταση που μπορεί να κάνει τον θεατή να αισθανθεί…ας πούμε άβολα 
και ας το αφήσω εδώ.
Παρότι οκ, ας πούμε πως σταδιακά και εντός ταινίας όλα μπορούν να εξηγηθούν και να φανούν πιο φυσιολογικά φιλτραρισμένα από την ηλικία και τα τραύματα των 2 βασικών χαρακτήρων, το director’s cut και πάλι δεν προσφέρει κάτι ουσιαστικό στην κεντρική ιστορία.
E.T.:
Στο αρχικό αριστούργημα του 1992 (και το φετινό μου δώρο σε lego set για τα γενέθλιά μου επίσης 
) ο Spielberg (σε μια προφανώς George Luc-ίαση που έπαθε από την πολύ παρέα με τον φίλο του) αντικατέστησε, κατά την επετειακή έκδοση των 20 ετών από τη κυκλοφορία του, τα πρακτικά εφέ με CGI, αφαίρεσε ορισμένα αστεία και «εξουδετέρωσε» σχεδόν όλα τα στοιχεία που θεωρούσε ακατάλληλα για παιδιά.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ότι μετέτρεψε τα όπλα των αστυνομικών στη σκηνή της καταδίωξης σε walkie-talkies (…).
Αργότερα ευτυχώς αναγνώρισε ότι οι παρεμβάσεις αυτές ήταν υπερβολικές και φρόντισε να επαναφέρει τη δυνατότητα αγοράς της αρχικής theatrical version. Αισχρή έκδοση, δεν νομίζω πως υπάρχει και πουθενά πλέον σήμερα - ή τεσπά δεν πλασάρεται από κανέναν.
The Exorsist:
H πρώτη αμιγώς horror ταινία που έφτασε μέχρι την υποψηφιότητα για Όσκαρ Καλύτερης Ταινίας, η οποία έγινε τεράστια εμπορική επιτυχία και εξελίχθηκε σε πολιτιστικό φαινόμενο που επηρέασε βαθιά τη συλλογική συνείδηση δεν χρειαζόταν η αλήθεια είναι ποτέ της ένα director’s cut. Προσωπικά, η The Version You’ve Never Seen εκδοχή της μου μοιάζει περισσότερο σαν μια προσπάθεια εκμετάλλευσης της φήμης της - δεν έχει να προσθέσει τίποτα καλλιτεχνικό στο ήδη παγιωμένο αριστούργημα που είναι το πρωτότυπο. Ούτε το spider-walk με συγκινεί, ούτε βέβαια οι αλλαγές στο φινάλε, ούτε όμως και η γενικότερη υπέρ-φορτωμένη αίσθηση που μου βγάζει. Από εμένα επικό, γεμάτο ξερατά και πύον όχι.
αυτά, θα επανέλθω και με άλλα… μέχρι τότε, το καλύτερο director’s cut όλων →
